Un “mapa literario” de África


4_winwood-reade-map

Os principais protagonistas do “mapa da literatura de África” -debuxado por William Winwood Reade– eran os exploradores de finais do século XVIII e do século XIX: David LivingstoneRené “Caillié”, Mungo Park, Speke, Stanley,… (por certo, ¿lembras cal foi o escenario da famosa frase “Dr. Livingstone, I presume?”). Nese mapa obsérvase un grande baleiro sobre o territorio do futuro Congo belga.

“Os extraordinarios logros de Stanley como explorador  -non só por ter atopado a Livingstone, senón a confirmación de que o Nilo Branco nace no lago Victoria- quedaron deslocidos pola súa participación no que pode ser o maior desastre humanitario concebido pola soberbia e avaricia coloniais.

Animado pola actitude altisonante de Stanley no río Congo entre 1874 e 1877, o rei Leopoldo II de Bélxica cooptou con el para que tomase parte nunha empresa bastante menos “científica”. Nunha época na que Gran Bretaña, Francia, Italia, Alemania e Portugal estaban a repartirse o continente nunha expedición de saqueo imperial desenfreado, a conquista do territorio mediante unha mestura de ambición industrial e inspiración relixiosa pudo semellar simplemente a orde natural das cousas. Leopoldo expuxo as súas intencións na conferencia xeográfica celebrada en Bruxelas en 1876, propoñendo o establecemento dun comité internacional co obxecto de elevar a “civilización” dos nativos do Congo “por medio da exploración científica, o comercio legal e a guerra contra os traficantes de escravos “árabes”.

Afirmou que lle movía un obxectivo máis alto: “Abrir á civilización a única parte do noso mundo na que aínda non penetrou, esnaquizar o veo de escuridade que gravita sobre pobos enteiros é, atrévome a dicir, unha cruzada deste século de progreso”. Mais as súas ideas de progreso e métodos científicos eran pouco convencionais na súa crueldade, pois entrañaban a imposición dunha escravización brutal, unha ditadura militar e o control implacable sobre o comercio do marfín e do caucho, ambición que inicialmente só foi posible grazas a que Stanley traballou para el como axente intachable comprando extensas zonas da rexión con boas palabras e baratixas.”

Simon Garfield: En el mapa“.

* Consulta a web da Universidade de Princeton sobre a exploración de África.

* Lembramos “Darknesscuridade”, un traballo co noso alumnado do curso académico 2007-08.

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s